John Winston Ono Lennon, urodzony 9 października 1940 roku w Liverpoolu, to jedna z najbardziej wpływowych i rozpoznawalnych postaci w historii muzyki XX wieku. Choć jego życie zakończyło się tragicznie 8 grudnia 1980 roku, jego twórczość muzyczna, zaangażowanie w ruchy pokojowe i unikalna osobowość na zawsze zapisały się w kulturze światowej. Muzyk, kompozytor, piosenkarz i pisarz, znany przede wszystkim jako współzałożyciel i lider legendarnego zespołu The Beatles, pozostawił po sobie bogaty dorobek artystyczny. Na chwilę obecną, w czerwcu 2024 roku, John Lennon miałby 83 lata. Był dwukrotnie żonaty: pierwszą żoną była Cynthia Powell, z którą miał syna Juliana, a drugą artystka Yoko Ono, z którą doczekał się syna Seana. Jego życie, pełne artystycznych eksploracji, osobistych zmagań i walki o pokój, stanowi fascynujący rozdział w historii muzyki popularnej i kultury masowej.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na czerwiec 2024 roku miałby 83 lata.
- Żona/Mąż: Yoko Ono (druga żona), Cynthia Powell (pierwsza żona).
- Dzieci: Julian Lennon, Sean Ono Lennon.
- Zawód: Muzyk, kompozytor, piosenkarz, pisarz.
- Główne osiągnięcie: Współzałożyciel i lider The Beatles, autor licznych światowych hitów i hymnów pokoju.
Podstawowe informacje o Johnie Lennonie
Dane biograficzne i pochodzenie
John Winston Lennon przyszedł na świat 9 października 1940 roku w Liverpool Maternity Hospital w Anglii. Jego ojciec, Alfred Lennon, był wówczas marynarzem handlowym. Imiona John Winston zostały nadane na cześć dziadka ze strony ojca, Johna „Jacka” Lennona, oraz ówczesnego premiera Wielkiej Brytanii, Winstona Churchilla. W późniejszym okresie życia, odzwierciedlając silną więź z drugą żoną, John Winston Lennon przyjął nazwisko John Winston Ono Lennon.
Edukacja i trudności szkolne
Edukację John Lennon rozpoczął w Quarry Bank High School w Liverpoolu, gdzie uczęszczał w latach 1952–1957. Mimo zdolności artystycznych i opinii „klauna klasowego”, zmagał się z dysleksją, co negatywnie wpływało na jego wyniki w nauce i zachowanie. Ciotka Mimi Smith, mimo jego talentu, nie wierzyła w muzyczną karierę Johna, powtarzając mu słynne zdanie: „Gitara jest bardzo dobra, John, ale nigdy nie zarobisz nią na życie”. Dzięki wsparciu ciotki i dyrektora szkoły, udało mu się dostać do Liverpool College of Art. Jednakże, nie ukończył studiów, gdyż został z nich wydalony przed ostatnim rokiem z powodu niewłaściwego zachowania i braku postępów w nauce.
Śmierć i miejsce spoczynku
John Lennon został zamordowany 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, w wieku 40 lat. John Lennon został zamordowany 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, w wieku 40 lat. Jego ciało zostało skremowano, a prochy rozsypano w nowojorskim Central Parku, miejscu, które stało się symbolem jego pamięci.
Rodzina i życie prywatne Johna Lennona
Dzieciństwo i relacje rodzinne
Relacje Johna Lennona z ojcem, Alfredem Lennonem, były skomplikowane. Alfred przestał łożyć na utrzymanie rodziny w 1944 roku po dezercji z wojska. W 1946 roku podjął nieudaną próbę wywiezienia syna do Nowej Zelandii, co skutkowało brakiem kontaktu między nimi przez blisko 20 lat. Po interwencji opieki społecznej, młody Lennon trafił pod opiekę swojej ciotki, Mimi Smith, i jej męża George’a Toogooda Smitha. Mieszkał w posiadłości „Mendips” przy 251 Menlove Avenue, która była domem bezdzietnego małżeństwa. Tragiczna śmierć matki, Julii Lennon, która zginęła 15 lipca 1958 roku potrącona przez samochód, wywołała u nastoletniego Johna głęboką traumę. Okres ten, trwający przez kolejne dwa lata, charakteryzował się nadużywaniem alkoholu i agresją, ale stał się również inspiracją dla utworu „Julia”.
Małżeństwa i związki
Pierwszą żoną Johna Lennona była Cynthia Powell, z którą pobrał się w 1962 roku, po tym jak Cynthia zaszła w ciążę. Ich związek zakończył się rozwodem w 1968 roku. W 1969 roku Lennon poślubił multimedialną artystkę Yoko Ono. Ich związek był nie tylko partnerstwem w życiu prywatnym, ale także owocnym duetem artystyczno-aktywistycznym, który trwał aż do jego śmierci, z przerwą na tzw. „stracony weekend”. W latach 1973–1975, podczas separacji z Yoko Ono, Lennon pozostawał w związku ze swoją asystentką May Pang, który sam określał jako „stracony weekend”, mimo że był to czas intensywnej pracy twórczej.
Dzieci Johna Lennona
John Lennon miał dwóch synów. Z pierwszego małżeństwa z Cynthią Powell pochodzi Julian Lennon. Drugi syn, Sean Ono Lennon, urodził się w 1975 roku w związku z Yoko Ono. Narodziny Seana skłoniły muzyka do zawieszenia kariery na pięć lat, aby w pełni poświęcić się wychowaniu dziecka.
Kariera muzyczna i artystyczna Johna Lennona
Początki muzyczne i The Quarrymen
Muzyczna podróż Johna Lennona rozpoczęła się w wieku 15 lat, we wrześniu 1956 roku, kiedy założył grupę skiflową The Quarrymen. Zespół ten, po licznych zmianach składu i nazwy, w 1960 roku przekształcił się w legendarny zespół The Beatles, który na zawsze zmienił oblicze muzyki popularnej. The Quarrymen były pierwszym krokiem, który doprowadził do powstania jednego z najbardziej wpływowych zespołów w historii.
Współpraca z Paulem McCartneyem i The Beatles
Współpraca kompozytorska Johna Lennona z Paulem McCartneyem jest powszechnie uznawana za jedno z najbardziej udanych partnerstw w historii muzyki. Ich duet napisał dziesiątki światowych hitów, które do dziś cieszą się niesłabnącą popularnością. Choć początkowo Lennon był liderem grupy, z czasem zaczął dzielić tę rolę z McCartneyem. Razem tworzyli coraz bardziej innowacyjne utwory, a Lennon sam uważał „Strawberry Fields Forever” za swoje najlepsze dzieło w ramach The Beatles, symbolizujące artystyczną ewolucję zespołu.
Kariera solowa i Plastic Ono Band
W 1969 roku, jeszcze przed oficjalnym rozpadem The Beatles, John Lennon wraz z Yoko Ono założył zespół Plastic Ono Band. W tym samym roku wydali debiutancki album solowy „John Lennon/Plastic Ono Band”, który zawierał m.in. kultowy hymn „Imagine”. Jego solowa kariera była równie znacząca jak jego dokonania w ramach The Beatles, dostarczając utworów o głębokim przesłaniu i innowacyjnym brzmieniu. Lennon często angażował się w projekty artystyczne z Yoko Ono, tworząc takie dzieła jak album „Two Virgins”.
Sukcesy na listach przebojów i współpraca z innymi artystami
Jako wykonawca i autor, John Lennon odnotował imponujące 25 singli numer jeden na prestiżowej liście Billboard Hot 100. Do jego solowych hitów należy zaliczyć utwór „Whatever Gets You thru the Night”, nagrany wspólnie z Eltonem Johnem. Lennon chętnie współpracował z innymi gigantami muzyki. Miał znaczący udział w tworzeniu utworu „Fame” z Davidem Bowiem, który stał się wielkim hitem. Produkował także album „Pussy Cats” Harry’ego Nilssona, demonstrując swoją wszechstronność i wpływ na branżę muzyczną.
Ostatnie lata twórczości i album „Double Fantasy”
Po pięcioletniej przerwie od muzyki, John Lennon powrócił w 1980 roku z albumem „Double Fantasy”, nagranym wspólnie z Yoko Ono. Album ten, wydany zaledwie na kilka tygodni przed jego tragiczną śmiercią, zdobył nagrodę Grammy dla Albumu Roku w 1981 roku, co stanowiło pośmiertne uznanie dla jego artystycznego geniuszu. Był to jego ostatni, znaczący wkład w muzykę.
Dyskografia solowa (wybrane albumy)
- John Lennon/Plastic Ono Band (1970)
- Imagine (1971)
- Some Time in New York City (1972)
- Mind Games (1973)
- Walls and Bridges (1974)
- Rock 'n’ Roll (1975)
- Double Fantasy (1980)
Inne projekty artystyczne i literackie
John Lennon był wszechstronnie utalentowanym artystą, czego dowodem jest jego twórczość literacka. Jest autorem książek „In His Own Write” (1964) oraz „A Spaniard in the Works” (1965), które zawierały jego charakterystyczne, nonsensowne teksty i rysunki liniowe. Jego talent plastyczny przejawiał się już w szkole, gdzie tworzył własny magazyn „Daily Howl”. Lennon próbował również swoich sił w aktorstwie, występując w filmie „How I Won the War” (1967) oraz biorąc udział w licznych produkcjach filmowych The Beatles i eksperymentalnych filmach tworzonych wspólnie z Yoko Ono.
Osiągnięcia, nagrody i uznanie
Uznanie przez Rolling Stone i miejsca w rankingach
John Lennon cieszył się ogromnym uznaniem krytyków i publiczności. Magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował go na 5. miejscu listy najlepszych wokalistów wszech czasów oraz na 38. miejscu wśród najwybitniejszych artystów w historii. Jego wpływ na muzykę i kulturę jest niepodważalny, co potwierdzają liczne wyróżnienia i rankingi.
Wprowadzenie do sal sław
John Lennon został dwukrotnie wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame. Pierwszy raz jako członek The Beatles w 1988 roku, a następnie po raz drugi jako artysta solowy w 1994 roku. Należy również do Songwriters Hall of Fame od 1997 roku, co podkreśla jego fundamentalne znaczenie dla historii kompozycji muzycznych.
Nagrody i wyróżnienia
| Nagroda | Rok | Kategoria |
|---|---|---|
| Brit Award | 1981 | Wybitny wkład w muzykę |
| Grammy | 1981 | Album Roku (za „Double Fantasy”) |
| Rock and Roll Hall of Fame | 1988 | Członek The Beatles |
| Rock and Roll Hall of Fame | 1994 | Artysta solowy |
| Songwriters Hall of Fame | 1997 | Członek |
Wpływ na historię Brytanii
W 2002 roku, w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków”, John Lennon zajął wysokie, ósme miejsce, wyprzedzając wiele postaci historycznych i dowodząc swojego trwałego wpływu na historię i kulturę Wielkiej Brytanii.
Aktywizm, filantropia i poglądy
Ruch antywojenny i „Bed-In”
John Lennon i Yoko Ono byli zagorzałymi pacyfistami, co wyrazili w swoich działaniach. W 1969 roku zorganizowali dwutygodniowy protest „Bed-In for Peace” w Amsterdamie i Montrealu, promując pokój światowy jako alternatywę dla wojny w Wietnamie. Ich działania miały na celu zwrócenie uwagi opinii publicznej na problemy wojny i przemocy.
Hymny kontrkultury i konflikt z administracją Nixona
Utwory Lennona, zaczynając od „All You Need Is Love”, a kończąc na „Give Peace a Chance”, stały się oficjalnymi hymnami ruchu antywojennego i szeroko pojętej kontrkultury lat 60. i 70. Jego głośny sprzeciw wobec wojny w Wietnamie naraził go na konflikt z administracją Richarda Nixona. Lennon stał się celem trzyletniej próby deportacji przez władze USA, co wiązało się z inwigilacją przez FBI. Działalność polityczna Johna Lennona w Stanach Zjednoczonych doprowadziła do gromadzenia przez FBI tajnych akt na jego temat, które zostały częściowo odtajnione dopiero po latach.
Warto wiedzieć: Ze względu na swoją działalność polityczną w USA, John Lennon był inwigilowany przez FBI, a zgromadzone na niego akta zostały częściowo odtajnione dopiero po latach.
Ciekawostki i mniej znane fakty z życia Johna Lennona
Pierwszy instrument i sceptycyzm ciotki
Pierwszą gitarę, akustyczny model Gallotone Champion, kupiła Johnowi jego matka za 5 funtów i 10 szylingów. Pod warunkiem, że instrument będzie trzymany w jej domu, aby nie drażnić niechętnej muzyce ciotki Mimi. Ciotka Mimi, mimo jego talentu, nie wierzyła w muzyczną karierę Johna, powtarzając mu słynne zdanie: „Gitara jest bardzo dobra, John, ale nigdy nie zarobisz nią na życie”.
Talent plastyczny i wpływ wczesnych idoli
Już w szkole Lennon wykazywał talent plastyczny, tworząc własny magazyn „Daily Howl”, w którym zamieszczał autorskie komiksy i rysunki, co później kontynuował w swoich książkach. Wielki wpływ na jego styl muzyczny miała matka, Julia Lennon, która uczyła go gry na banjo i puszczała mu płyty Elvisa Presleya oraz Fatsa Domino, kształtując jego wczesne fascynacje muzyczne.
John Lennon pozostawił po sobie nie tylko dziedzictwo muzyczne, ale także trwałe przesłanie o potrzebie pokoju i miłości, które wciąż inspiruje do pozytywnych zmian na świecie. Jego wpływ na muzykę, kulturę i aktywizm społeczny jest nie do przecenienia, czyniąc go postacią nieśmiertelną w annałach historii.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Dlaczego zabil Lennona?
Mark David Chapman, zabójca Johna Lennona, motywował swój czyn wieloma powodami. Twierdził, że czuł się odrzucony przez Lennona, a także oskarżał go o hipokryzję i brak autentyczności.
Kto zastrzelił Johna Lennona?
Johna Lennona zastrzelił Mark David Chapman. Był on fanem muzyka, który w momencie popełnienia zbrodni miał przy sobie egzemplarz powieści „Buszujący w zbożu”.
Co się stało z Johnem Lennonem?
John Lennon zginął tragicznie w wyniku postrzału. Został zamordowany 8 grudnia 1980 roku przed swoim apartamentowcem w Nowym Jorku.
Gdzie został zastrzelony John Lennon?
John Lennon został zastrzelony przed swoim budynkiem mieszkalnym w Nowym Jorku, przy West 72nd Street na Manhattanie. Był to jego dom, w którym mieszkał ze swoją żoną Yoko Ono.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Lennon
